Ontstaan en historiek :
De Kring nam de naam aan van de enige plaatselijke heilige, Sint-Guthago, een Ierse zendeling van koninklijken bloede, die tussen de 7de en de 9de eeuw, de nog heidense inwoners hier hielp bekeren. Hij werd te Oostkerke begraven en in 1159 heilig verklaard door de bisschop van Doornik in de aanwezigheid van de abten van Ter Duinen, van Oudenburg en van Eekhoute.
De stichtingsvergadering had plaats te Oostkerke op 28 januari 1959. De stichters van de Sint-Guthagokring waren: René De Keyser, voorzitter (+) uit Oostkerke; Jos Rau (Br. Gaëtan cfx), secretaris (+) uit Brugge; Raymond Vandenberghe uit Damme (+), E.H. Mayens, pastoor te Oostkerke (+); Willy Theerens uit Westkapelle (+); Antoon Verminck uit Moerkerke (+), E.H. Hoevenaghel, pastoor op Sint-Rita (+), E.H. Pollet, pastoor in Lapscheure (+). De vergadering werd voorgezeten door E.H. Antoon Lowijck (+) uit Sint-Andries, in die periode legeraalmoezenier. Éminence grise achter de schermen was rijksarchivaris te Brugge dr. Jos De Smet (+) afkomstig uit Koolkerke.
Op 1 april 1959 verscheen het eerste nummer van Rond de Poldertorens. Ons tijdschrift verscheen sindsdien ononderbroken viermaal per jaar en telt telkens een 36-tal bladzijden. Belangrijke en originele bijdragen betreffende de plaatselijke geschiedenis van de gemeenten in de Zwinstreek, archeologie, volkskunde, naamkunde, fauna en flora worden erin gepubliceerd. Dertig jaargangen lang werd het blad getikt en gestencild hoofdzakelijk door Jos Rau. Vanaf de 31ste jaargang werd het blad op computer gezet door Bieke Hillewaert, daarna door Fons Theerens nu belast Jan Kamoen zich met die opdracht. Het tijdschrift wordt gedrukt in de beschutte werkplaats Nevelland te Nevele.
Pas is de kring één jaar oud of ze sticht op instigatie van Johan Ballegeer en met goedkeuring van het bestuur het Poldermuseum te Lissewege. Het museum telde bij het begin 60 (zestig) voorwerpen. Conservator Ballegeer kent meer tegenwerking dan steun van de officiële plaatselijke instanties en in 1970 wordt de hele collectie overgebracht naar Heist waar ze de naam Sincfalamuseum krijgt. Er wordt een VZWD opgericht. Van de tien stichters zijn er acht Sint-Guthagoleden. In alfabetische volgorde: Johan Ballegeer (+), Paul Braet, René De Keyser (+), Huib Gobert (+), Jacques Larbouillat, Jozef Rau (+), Willy Theerens (+), Firmin Vandepitte (+). Ambtshalve zitten in het bestur: Schepen Robert De Corte en Eric Parez. Van bij de start werden de bestuursfuncties vervuld door Sint-Guthagoleden: Johan Ballegeer en Firmin Vandepitte (+) als conservator, Jos Rau (+), René De Keyser (+) en Paul Braet als ondervoorzitter, Jacques Larbouillat als beheerder-penningmeester, Huib Gobert (+) en Willy Theerens (+) als leden van de Raad van Bestuur.
Dank zij de milde steun van het gemeentebestuur van Knokke-Heist en de schenking van een massa voorwerpen door de bevolking en leden van de Kring , krijgt het museum een grootse bloei en een internationale bekendheid. Intussen zijn de statuten van de VZWD aangepast en werd de naam gewijzigd in “Museum van de Zwinstreek vzw”. Het museumbestuur werd intussen opgevolgd door jongere leden. De Raad van Bestuur bestaat hoofdzakelijk uit Sint-Guthagoleden: Danny Lannoy (voorzitter) , Fons Theerens (secretaris / afgevaardigd bestuurder), Freddy Jones (penningmeester), Eric Huys (lid), Jan Tilleman (lid).
Vanaf het begin is de kring gestart met een heemkundige bibliotheek. De bibliotheek van de Kring was eerst gevestigd te Knokke. Later verhuisde de bibliotheek naar de Vrije Bibliotheek in Oostkerke bij Damme, waar mevr. Margriet De Keyser bibliothecaris was. Wanneer de gemeente Damme in 1996 plannen maakte om het bibliotheekgebouw (oud schoolgebouw) van Oostkerke te verkopen, werd een nieuw onderkomen gezocht voor de heemkundige bibliotheek. Met de gemeente Knokke-Heist werd een contract afgesloten waardoor de bibliotheek van de Heemkundige Kring Sint-Guthago werd overgebracht naar de Gemeentelijke Openbare Bibliotheek in het Cultureel Centrum Scharpoord in Knokke-Heist. De collectievorming van de kringbibliotheek gebeurt door de vereniging. Catalogisering en collectie-verzorging gebeuren door de Bibliotheek . Na de verhuis werd de volledige collectie herwerkt en opnieuw gecatalogeerd. De catalografie gebeurde met het geïntegreerde bibliotheeksysteem VUBIS zodat een centrale catalogus werd gevormd waarin zowel de werken uit de heemkundige bibliotheek, de Knokke-Heist-collectie, de leeszaalwerken als de overige informatieve werken worden opgezocht. Deze geïntegreerde catalogus is ook via Internet raadpleegbaar als onderdeel van de West-Vlaamse Centrale Catalogus. Leden van de Heemkundige Kring Sint-Guthago kunnen de werken ontlenen. Anderen kunnen de werken raadplegen in de leeszaal. De Sint Guthago collectie telde eind 2006 bijna 1600 titels.
Het ex-libris van de kringbibliotheek (in de linker bovenhoek) werd ontworpen en uitgevoerd in 1960 door Broeder Hugo cfx, tekenleraar aan het Sint-Franciscus-Xaveriusinstituut in Brugge. Het heem van de kring werd gewonnen op de zee. De geschiedenis van onze grond is ook deze van de zee. De zeemeermin is het symbool van honderden jaren verhalen door onze schippers en zeevissers. De meermin wijst eveneens de wind op onze molens. Broeder Hugo bracht het bekoorlijk zeemeerminneke binnen in de spiegel. De ovale psyché zit in een raam van zwaarder smeedwerk. In sierschrift wordt de naam van de eigenaars vermeld: Sint-Guthago gesticht in Oostkerke. In een drukletter ons dubbel doel: geschiedenis en heemkunde, daartussen het herkenningsteken van de Kringen voor Heemkunde. De visjes symboliseren de geschiedenis, volk-en heemkunde die wij peuren uit de milde wateren van het verleden en het heden.
De kring sloot zich in 1959 aan bij Heemkunde West-Vlaanderen, voorheen West-Vlaams Verbond van Kringen voor Heemkunde genoemd, één bestuurslid is afgevaardigd naar de statutaire algemene vergadering. De kring heeft één bestuurslid met één plaatsvervanger in de Culturele raad van Knokke-Heist. Een bestuurslid is afgevaardigd in de Milieuraad van de stad Damme.
De Geschied-en Heemkundige kring Sint-Guthago bestaat in 2009 vijftig jaar.
De doelstellingen van de kring zijn drievoudig:
Naast de redactieraad en de werkgroep museum Sincfala zijn werkgroepen opgericht, een werkgroep documentatie en bibliotheek, nieuw zijn historische geografie, genealogie, en jeugd.
Het werkgebied van de kring is de Zwinstreek, en omvat de vroegere gemeenten: Damme, Dudzele, Heist, Hoeke, Knokke, Koolkerke, Lapscheure, Lissewege, Moerkerke, Oostkerke, Ramskapelle, Sluis, St.Anna-ter- Muiden, Westkapelle en Zeebrugge.
